Τον κώδωνα του κινδύνου έκρουσε ο περιφερειάρχης Θεσσαλίας, Δημήτρης Κουρέτας, σε σύσκεψη στο Βόλο, με θέμα τη σωστή και αποτελεσματική αντιμετώπιση της ατμοσφαιρικής ρύπανσης και της αιθαλομίχλης.
Παράλληλα, ο Δημήτρης Κουρέτας πρότεινε τέσσερις από κοινού δεσμεύσεις με τους συνεργαζόμενους φορείς:
α) δημιουργία «Μνημονίου κατανόησης», με τους βασικούς ρυπαντές για παύση εργασιών σε ώρες αυξημένων επιπέδων ρύπανσης
β) να γίνεται τους χειμερινούς μήνες η συντήρηση των εργοστασιακών μονάδων όταν ρύπανση και αιθαλομίχλη βρίσκονται σε υψηλά επίπεδα
γ) συνεχείς μετρήσεις από την Περιφέρεια και το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας πέριξ της ΑΓΕΤ, Β/ ΒΙΠΕ και λιμάνι Βόλου και
δ) παροχή δωρεάν ή με έκπτωση 50% μετακίνησης με το αστικό ΚΤΕΛ κατά τις ημέρες με δυσμενείς ατμοσφαιρικές συνθήκες.
Παρουσιάζοντας τις δεσμεύσεις της Περιφέρειας, οι οποίες και ολοκληρώθηκαν, ανέφερε ότι είναι έτοιμο το Προγνωστικό Μοντέλο Ποιότητας Αέρα, το οποίο έχει δυνατότητα πρόβλεψης για τις επόμενες ώρες, τη νέα ενημερωτική ενημέρωσης του κοινού και το ψηφιακό Σύστημα Πολιτικής Προστασίας, για την έγκαιρη προστασία των ευπαθών ομάδων.
Σύμφωνα δε με τον καθηγητή του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, Γιώργο Σαχαρίδη, υπεύθυνο των σταθμών μέτρησης αιωρούμενων σωματιδίων, το προγνωστικό μοντέλο ποιότητας αέρα, δείχνει την παρούσα κατάσταση σε περιοχές στη Θεσσαλία αλλά και προχωρά σε πρόβλεψη της κατάστασης για τις επόμενες ώρες, ώστε εάν υπάρχει το ενδεχόμενο λόγω και των καιρικών συνθηκών αύξησης των μικροσωματιδίων, να παρθούν μέτρα, όπως ανακοινώσεις για τον περιορισμό της καύσης ξύλων και χρήσης σομπών αλλά και ανακοινώσεις για τον περιορισμό της μετακίνησης ευπαθών ομάδων του πληθυσμού. Το προγνωστικό μοντέλο θα παρουσιαστεί σε εύθετο χρόνο.
Ο Περιφερειάρχης Θεσσαλίας τόνισε ότι η προχειρότητα του παρελθόντος με τους σταθμούς σε αχρηστία έχει τελειώσει και πλέον λειτουργούν και οι οκτώ σταθμοί με πληρότητα και βαθμονόμηση και έχουμε απόλυτα ορθές μετρήσεις. Ήδη, έχουν προστεθεί άλλοι 14 σταθμοί μέτρησης σε όλη την Περιφέρεια.
Επιπλέον, η Περιφέρεια Θεσσαλίας προχωρά σε νέες δεσμεύσεις, η υλοποίηση των οποίων θα ξεκινήσει άμεσα:
• Ανάπτυξη βραχυπρόθεσμων Σχεδίων Δράσης για ενεργοποίηση έκτακτων μέτρων σε περιπτώσεις υπερβάσεων τιμών αέριων ρύπων.
• Νέα επέκταση δικτύου παρακολούθησης
• Θεσμοθέτηση μηνιαίας απολογιστικής έκθεσης αποτελεσμάτων
• Ανάπτυξη συστήματος μέτρησης ατμοσφαιρικών ρύπων με δυνατότητα εύκολης μεταφοράς και άμεσης εγκατάστασης σε περιοχές όπου εκδηλώνονται έκτακτα συμβάντα.
• Ανάπτυξη συντονισμένων ενεργειών για την έκδοση Απόφασης Περιφέρειας απαγόρευσης χρήσης τζακιών τις μέρες με δυσμενείς ατμοσφαιρικές συνθήκες.
• Απευθείας ενημέρωση ευπαθών ομάδων, από το προγνωστικό σύστημα της πολιτικής προστασίας που έχει ήδη αναπτυχθεί.
• Τέλος, επίκεινται συναντήσεις με τους εμπόρους ξυλείας για ζητήματα καλύτερης αποθήκευσης και αερισμού, σε κάθε Περιφερειακή ενότητα και μια καμπάνια προς τους πολίτες που καίνε στερεά καύσιμα σχετικά με τον χρόνο αγοράς, την αποθήκευση, τη συντήρηση τζακιών και ξυλόσομπων.
Δημήτρης Κουρέτας: Οι δεσμεύσεις μας για την ατμοσφαιρική ρύπανση
Ο Δημήτρης Κουρέτας προέβη στη συνέχεια στην ετήσια αποτίμηση των δεσμεύσεων που είχαν αναλάβει οι εμπλεκόμενοι φορείς να υλοποιήσουν, αναφορικά με τα μέτρα αντιμετώπισης της ρύπανσης. Όπως ανέφερε ο ίδιος τα μέχρι τώρα αποτελέσματα κρίνονται ως ένα βαθμό ικανοποιητικά.
Ειδικότερα, για την ΜΠΕ και την ΑΕΠΟ της ΑΓΕΤ τόνισε ότι «το καύσιμο SRF για παραγωγή ενέργειας δεν εκπληρώνει τις προϋποθέσεις του νόμου (οδηγία 2008/98, όπως ισχύει). Για την παραγωγή SRF απαιτείται να υπάρχει επιστημονική εκτίμηση (risk assessment) που θα πιστοποιεί ότι η χρήση του δεν έχει κινδύνους για την υγεία του ανθρώπου. Τέτοια εκτίμηση δεν υφίσταται και, ως εκ τούτου δεν μπορεί να γίνει νόμιμα χρήση τους από την εταιρεία».
Αναφορικά με το ζήτημα της καύσης απορριμμάτων στην τσιμεντοβιομηχανία που επισημάνθηκε και την προσφυγή στο ΣτΕ της Περιφέρειας, ο Δημήτρης Κουρέτας διευκρίνισε σχετικά με τη θετική γνωμοδότηση των υπηρεσιών και την ομόφωνα αρνητική απόφαση του περιφερειακού Συμβουλίου ότι: «Η μελέτη η οποία ήρθε στο Περιφερειακό Συμβούλιο, ήταν μια εισήγηση των υπηρεσιών η οποία ήταν θετική. Το περιφερειακό συμβούλιο ψήφισε κατά, διότι υπήρχε ένα συγκεκριμένο σκεπτικό».
Ξεκαθάρισε ότι δεν αμφισβητούνται οι υπηρεσίες, καθώς κάνουν τη δουλειά τους προσθέτοντας ότι: «Δεν σημαίνει ότι γίνεται κάτι σκόπιμα ή κάνεις λάθος. Αυτή είναι η ερμηνεία που δίνουν κι εμείς δίνουμε αυτήν την ερμηνεία και με αυτή την ερμηνεία θα κάνουμε μια προσφυγή στο ΣτΕ», ενώ συμπλήρωσε ότι εξετάζονται κι άλλα ένδικα μέσα, όπως η κατάθεση ασφαλιστικών μέτρων.
Ανέφερε επίσης ότι η προσφυγή στο ΣτΕ θα κατατεθεί τον Οκτώβριο, καθώς μεσολαβεί και το διάστημα των διακοπών.
Μιλώντας από την πλευρά του ο κ. Λαμπρινίδης διευκρίνισε ότι στο περιφερειακό συμβούλιο ήρθε η ΜΠΕ και όχι η ΑΕΠΟ και οι υπηρεσίες βλέπουν το ισχύον πλαίσιο και βλέπουν τη νομιμότητα. «Εμείς, το περιφερειακό συμβούλιο προχωρά σε αξιολογική κρίση», τόνισε χαρακτηριστικά. Σχετικά με το αίτημα των εργαζομένων της τσιμεντοβιομηχανίας να δοθούν στη δημοσιότητα μετρήσεις που έχουν γίνει, ο κ. Κουρέτας ανέφερε ότι πέρυσι έγιναν από τον ΕΛΓΟ Δήμητρα μετρήσεις στο έδαφος σε οκτώ σημεία και δεν προέκυψε κάτι. Οι μετρήσεις έγιναν στην Ν. Δημητριάδα, στον περιφερειακό, αλλά και πέριξ της ΑΓΕΤ σε ένα μεγάλο τμήμα και αυτές θα δημοσιοποιηθούν.
Αναφορικά με τις δεσμεύσεις που έχουν αναλάβει να υλοποιήσουν οι εμπλεκόμενοι φορείς, ο Δήμος Βόλου ενημέρωσε ότι ανταποκρίθηκε πλήρως και συνεχίζει προς αυτή την κατεύθυνση. Η ΑΓΕΤ ενημέρωσε ότι ολοκλήρωσε στο 100% την κάλυψη των γραμμών εκφόρτωσης ασβεστολίθου και προχώρισε στο 60% για τα υπόλοιπα υλικά (petcoke, γύψος, ποζολάνη). Λειτουργεί ήδη 5 νέα σακόφιλτρα, ενώ ολοκλήρωσε τους καθαρισμούς με νέα υδροφόρα και σύστημα αναρρόφησης εναλλακτικών καυσίμων.
Η Χαλυβουργία Ελλάδος από την πλευρά της έκανε γνωστό ότι υλοποιεί τακτικούς καθαρισμούς, διαβροχές δρόμων, δαπέδων και αδρανών υλικών. Έχει ολοκληρώσει ασφαλτοστρώσεις άνω των 1.000 τ.μ. στο Ελασματουργείο, δρομολογεί -έχει βγει ήδη ο ανάδοχος- άλλα 2.700 τ.μ. στο Χαλυβουργείο, ενώ σε συνεργασία με τη «Σιδηρόδρομοι Ελλάδος» προχωρά τη μελέτη για τη νέα σιδηροδρομική γραμμή. Παράλληλα, ενισχύθηκαν οι δενδροφυτεύσεις περιμετρικά των εργοστασίων με φύτευση άνω των 500 δέντρων μεγάλης διάρκειας ζωής και ανθεκτικότητας στην ξηρασία. Στην κοινότητα της ΒΙ.ΠΕ., όπως σημειώθηκε, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και την ομάδα του καθηγητή κ. Σαχαρίδη, στήθηκε η υποδομή για την εγκατάσταση 5 νέων αναλυτών ρύπανσης, ενώ οι καθαρισμοί των δρόμων για τη μείωση της επαναιώρησης σωματιδίων από τα φορτηγά είναι σε πλήρη εξέλιξη. Στο άμεσο διάστημα, και μόλις οι συνθήκες το επιτρέψουν, η ομάδα του Πανεπιστημίου θα εγκαταστήσει πέντε αναλυτές στην περιοχή για τη συνεχή παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα. Από την πλευρά του Ιατρικός Σύλλογος ενημερώνει τους πολίτες για τις συνέπειες της χρήσης τζακιών στη δημόσια υγεία.
Βελτιωμένες οι μετρήσεις στη Θεσσαλία – Σποραδικές ήπιες εξάρσεις των αιωρούμενων σωματιδίων και σταδιακή αποκλιμάκωση
Σε συνέχεια της πυρκαγιάς που εκδηλώθηκε σε εγκαταστάσεις επιχείρησης ανακύκλωσης στο Ομορφοχώρι Λάρισας, η Περιφέρεια Θεσσαλίας ενημέρωσε τους πολίτες ότι κατά τις τελευταίες 24 ώρες η ποιότητα του αέρα σύμφωνα με τον ευρωπαϊκό δείκτη ποιότητας αέρα (AQI) κρίνεται ως καλή ενώ την τελευταία ώρα κρίνεται ως μέτρια με πρόβλεψη για το επόμενο διάστημα να επανέλθει στα φυσιολογικά επίπεδα.
Κατά τη διάρκεια των τελευταίων ωρών καταγράφηκε μικρή αύξηση στις συγκεντρώσεις των αιωρούμενων σωματιδίων για τα οποία η πρόβλεψη είναι σταδιακή αποκλιμάκωση τις επόμενες ώρες.
Αντίθετα, οι υπόλοιποι βασικοί ατμοσφαιρικοί ρύποι δεν παρουσιάζουν καμία αξιοσημείωτη μεταβολή. Ειδικότερα, οι συγκεντρώσεις των οξειδίων του αζώτου (NO, NO? και NOx), του διοξειδίου του θείου (SO?) καθώς και του όζοντος (O?) παραμένουν εντός των συνήθων επιπέδων, χωρίς να καταγράφονται υπερβάσεις των θεσμοθετημένων ορίων ή στιγμιαία επεισόδια αυξημένων συγκεντρώσεων.
Η συνολική εικόνα δείχνει ότι η ατμοσφαιρική επιβάρυνση περιορίζεται αποκλειστικά στα αιωρούμενα σωματίδια και μάλιστα με ήπια ένταση και σαφή τάση βελτίωσης, ενώ δεν παρατηρείται ταυτόχρονη αύξηση των αέριων ρύπων που θα υποδήλωνε γενικευμένο επεισόδιο ατμοσφαιρικής ρύπανσης.
Η Περιφέρεια Θεσσαλίας συνεχίζει την 24ωρη παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα μέσω του επιχειρησιακού της δικτύου και θα ενημερώνει άμεσα τους πολίτες σε περίπτωση ουσιαστικής μεταβολής των συνθηκών.
Με βάση τα διαθέσιμα δεδομένα έως αυτή τη στιγμή, δεν προκύπτει επεισόδιο ατμοσφαιρικής ρύπανσης που να απαιτεί την έκδοση συστάσεων προς τον γενικό πληθυσμό. Στις περιοχές όπου δεν παρατηρείται ορατός καπνός ή έντονη οσμή, οι πολίτες μπορούν να συνεχίσουν τις καθημερινές τους δραστηριότητες κανονικά.
Ωστόσο, για προληπτικούς λόγους, ιδιαίτερα στις περιοχές που βρίσκονται πλησιέστερα στο σημείο της πυρκαγιάς ή σε σημεία όπου γίνεται αισθητή η παρουσία καπνού ή έντονης οσμής, συνιστώνται τα ακόλουθα:
• Να διατηρούνται προσωρινά κλειστά τα παράθυρα και οι πόρτες των κατοικιών και των επαγγελματικών χώρων, εφόσον γίνεται αισθητός καπνός ή έντονη οσμή.
• Να αποφεύγεται η έντονη σωματική δραστηριότητα και η άθληση σε εξωτερικούς χώρους κατά τη διάρκεια παρουσίας καπνού.
• Κατά τη μετακίνηση με όχημα μέσα από περιοχή όπου υπάρχει καπνός, να διατηρούνται κλειστά τα παράθυρα και να ενεργοποιείται η λειτουργία ανακύκλωσης του εσωτερικού αέρα.
• Τα άτομα που ανήκουν σε ευπαθείς ομάδες, όπως ηλικιωμένοι, παιδιά, έγκυες γυναίκες και άτομα με αναπνευστικά ή καρδιολογικά προβλήματα, να αποφεύγουν την άσκοπη παραμονή σε περιοχές όπου υπάρχει αισθητός καπνός ή έντονη οσμή.
• Εφόσον είναι απολύτως αναγκαία η παρουσία σε περιοχή με πυκνό καπνό η έντονη οσμή, συνιστάται η χρήση μάσκας υψηλής προστασίας τύπου FFP2 ή FFP3.
• Σε περίπτωση εμφάνισης δύσπνοιας, επίμονου βήχα, ζάλης, πόνου στο στήθος ή έντονου ερεθισμού των ματιών και του αναπνευστικού, οι πολίτες πρέπει να απομακρύνονται από την περιοχή και να επικοινωνούν με τον θεράποντα ιατρό τους ή με τις αρμόδιες υπηρεσίες επείγουσας ιατρικής βοήθειας.
Επισημαίνεται ότι η παρουσία καπνού ή έντονης οσμής μπορεί να διαφοροποιείται τοπικά και για περιορισμένο χρονικό διάστημα, ανάλογα με τη διεύθυνση και την ένταση του ανέμου. Για τον λόγο αυτό, οι πολίτες που βρίσκονται κοντά στο σημείο του συμβάντος καλούνται να εφαρμόζουν τις παραπάνω προληπτικές οδηγίες όταν οι τοπικές συνθήκες το απαιτούν.
Η Περιφέρεια Θεσσαλίας συνεχίζει την παρακολούθηση της ποιότητας του αέρα. Σε περίπτωση ουσιαστικής μεταβολής των μετρήσεων ή των επικρατουσών συνθηκών, θα υπάρξει άμεσα νεότερη επίσημη ενημέρωση.
Οι πολίτες καλούνται να ενημερώνονται από τις ανακοινώσεις των αρμόδιων αρχών και να αποφεύγουν τη διάδοση ανεπιβεβαίωτων πληροφοριών που ενδέχεται να προκαλέσουν αδικαιολόγητη ανησυχία.
Η εξέλιξη της ποιότητας του αέρα και οι συγκεντρώσεις αιωρούμενων σωματιδίων μπορούν να παρακολουθούνται σε πραγματικό χρόνο μέσω της ειδικής διαδικτυακής πλατφόρμας της Περιφέρειας Θεσσαλίας: http://airthess.thessaly.gov.gr/
Επισυνάπτονται ενδεικτικός χάρτης ποιότητας αέρα για την πόλη της Λάρισας αλλά και όλης της Θεσσαλίας.
